Bekijk én beleef Nederland in 3D

De informatie, gegevens, kaarten, 3D-modellen, visualisaties en overige inhoud die via 3DCityTour.nl worden aangeboden, zijn uitsluitend bedoeld voor algemene informatie-, visualisatie- en demonstratiedoeleinden.

3DCityTour.nl is een dienst van UrbanPixels.

Juistheid en volledigheid van informatie

UrbanPixels besteedt zorg aan de ontwikkeling en werking van 3DCityTour.nl, maar kan niet garanderen dat de aangeboden informatie volledig, juist, actueel of geschikt is voor een specifiek doel.

De op 3DCityTour.nl weergegeven informatie is onder andere afkomstig uit openbare databronnen, externe diensten en gegevens die door derden beschikbaar zijn gesteld.

Deze gegevens kunnen fouten, onnauwkeurigheden, onvolledigheden of verouderde informatie bevatten evenals de berekeningen in de software zelf.

Ook kunnen verschillen bestaan tussen de op 3DCityTour.nl weergegeven situatie en de werkelijke situatie. Dit geldt in het bijzonder voor onder andere gebouwen, objecten, terrein, hoogtes, luchtfoto's, kaartmateriaal, 3D-modellen en andere geografische gegevens.

Aan de informatie en visualisaties op 3DCityTour.nl kunnen daarom geen rechten worden ontleend.

Gebruik voor beslissingen en professionele toepassingen

3DCityTour.nl is niet bedoeld als officiële of juridisch bindende informatiebron.

De informatie op 3DCityTour.nl mag niet zonder onafhankelijke verificatie worden gebruikt voor bijvoorbeeld bouwkundige, juridische, planologische, financiële, veiligheidsgerelateerde, landmeetkundige of andere professionele beslissingen.

De gebruiker blijft zelf verantwoordelijk voor het controleren van informatie bij de oorspronkelijke of bevoegde bron voordat op basis daarvan beslissingen worden genomen of werkzaamheden worden uitgevoerd.

Aansprakelijkheid

Het gebruik van 3DCityTour.nl en de daarop aangeboden informatie en functionaliteiten gebeurt volledig voor eigen risico.

Voor zover wettelijk toegestaan is UrbanPixels niet aansprakelijk voor enige directe of indirecte schade die ontstaat door of verband houdt met:

• het gebruik of het niet kunnen gebruiken van 3DCityTour.nl;
• het vertrouwen op informatie, gegevens, kaarten, 3D-modellen of visualisaties die via 3DCityTour.nl worden aangeboden;
• onjuiste, onvolledige of verouderde gegevens;
• verschillen tussen de weergegeven en de werkelijke situatie;
• storingen, onderbrekingen, fouten of tijdelijke onbeschikbaarheid van de website of onderliggende diensten;
• verlies van gegevens of andere gevolgschade die verband houdt met het gebruik van de website.

UrbanPixels aanvaardt, voor zover wettelijk toegestaan, evenmin aansprakelijkheid voor schade die ontstaat door gegevens, software, diensten of informatie die door derden worden aangeboden en binnen 3DCityTour.nl worden gebruikt of weergegeven.

Beschikbaarheid en wijzigingen

UrbanPixels garandeert niet dat 3DCityTour.nl permanent, ononderbroken of foutloos beschikbaar is.

Onderdelen van de website kunnen afhankelijk zijn van externe databronnen, servers, API's en andere diensten van derden. UrbanPixels heeft niet altijd invloed op de beschikbaarheid of werking daarvan.

UrbanPixels behoudt zich het recht voor om 3DCityTour.nl en de daarop aangeboden informatie en functionaliteiten op ieder moment en zonder voorafgaande aankondiging te wijzigen, uit te breiden, tijdelijk buiten gebruik te stellen of te verwijderen.

Externe links en diensten

3DCityTour.nl kan verwijzingen of links bevatten naar websites, databronnen, API's en andere diensten van derden.

UrbanPixels heeft geen controle over de inhoud, beschikbaarheid, beveiliging of werking van deze externe diensten en is niet verantwoordelijk voor de informatie die daarop wordt aangeboden.

Een verwijzing naar een externe website of dienst betekent niet dat UrbanPixels de inhoud daarvan onderschrijft.

UrbanPixels geeft geen garanties ten aanzien van de juistheid, volledigheid, betrouwbaarheid of actualiteit van informatie die door externe partijen wordt aangeboden.

Privacy en cookies

Wanneer voor de werking van de website technisch noodzakelijke gegevens of cookies worden gebruikt, worden deze uitsluitend ingezet voor het functioneren en beveiligen van de website en de aangeboden diensten, tenzij uitdrukkelijk anders wordt vermeld.

Zoekopdrachten worden geregistreerd voor analysedoeleinden.

Intellectuele eigendom en databronnen

Op gegevens, kaartmateriaal, 3D-modellen, afbeeldingen en andere onderdelen die via 3DCityTour.nl worden weergegeven, kunnen auteursrechten, databankrechten, licentievoorwaarden of andere rechten van UrbanPixels of derden van toepassing zijn.

Het beschikbaar stellen of visualiseren van dergelijke informatie via 3DCityTour.nl betekent niet automatisch dat deze informatie zonder beperkingen mag worden gekopieerd, verspreid of voor andere doeleinden mag worden gebruikt.

Voor het hergebruik van gegevens van derden zijn de voorwaarden van de betreffende bron of rechthebbende van toepassing.

Tot slot

Door gebruik te maken van 3DCityTour.nl accepteert de gebruiker dat digitale kaarten, 3D-modellen en geografische gegevens een vereenvoudigde of verouderde weergave van de werkelijkheid kunnen bevatten en dat het gebruik daarvan voor eigen risico plaatsvindt.

Voor zover wettelijk toegestaan kan UrbanPixels niet aansprakelijk worden gehouden voor schade die voortvloeit uit of verband houdt met het gebruik van 3DCityTour.nl of de via de website aangeboden informatie, gegevens en diensten.

Ja, je kunt Cesium ION assets gebruiken in deze webapplicatie.
Klik op het lagen-icoon (stapel vierkantjes) en vervolgens op "Eigen 3D Tileset toevoegen".
Voer jouw Cesium token en het Asset ID in van jouw Cesium ION 3D tileset.

Een Digital Twin is een digitale representatie van een fysieke omgeving, zoals een stad of een gebouw. Het stelt gebruikers in staat om de omgeving in 3D te verkennen en te analyseren, vaak met real-time gegevens en interactieve functies. Overheidsorganisaties en bedrijven kunnen een Digital Twin samenstellen op basis van open data en deze eenvoudig beschikbaar stellen aan het publiek. Een Digital Twin kan worden gebruikt voor verschillende doeleinden, zoals stedelijke planning, onderwijs, toerisme en het visualiseren van toekomstige ontwikkelingen.

Het Open Urban Platform is een initiatief van Future Insight dat een centrale internationale catalogus biedt voor stedelijke data, waaronder 3D tilesets. Deze catalogus maakt het gemakkelijk om beschikbare datasets en complete Digital Twins te ontdekken en te integreren in toepassingen zoals deze webapplicatie. Je kunt direct vanuit deze webapplicatie bladeren door de catalogus van het Open Urban Platform en Digital Twins toevoegen aan jouw ervaring. Voor meer informatie over het Open Urban Platform, bezoek de website: Open Urban Platform (clearly-hub).

3dcitytour.nl ondersteunt verschillende data types, waaronder 3D Tiles, XYZ, TMS, GEOJSON, WMTS en WMS kaartlagen. Het kan echter zijn dat bepaalde data types niet ondersteund worden of niet goed werken in de applicatie. 3D Tiles is het meest gebruikte data type voor 3D objecten zoals gebouwen, bomen en rioleringen. XYZ en TMS worden vaak gebruikt voor 2D kaartlagen zoals luchtfoto's en topografische kaarten. GEOJSON is een veelgebruikt formaat voor vector data, zoals punten, lijnen en polygonen (vormen). WMTS en WMS zijn standaarden voor het serveren van kaartlagen via het web.

3dcitytour.nl is bedoeld voor het algemene publiek. 3dcitytour.nl is een laagdrempelige manier om steden en complete wijken in Nederland te verkennen in een interactieve 3D omgeving. De applicatie is niet per se gericht op professionals of experts maar juist op iedereen die nieuwsgierig is naar de mogelijkheden van 3D visualisaties en digital twins. Met de introductie van Digital Twins kunnen gebruikers op een toegankelijke manier verschillende omgevingen in Nederland verkennen.

De website wordt steeds stabieler maar een crash kan voorkomen.
Probeer de volgende stappen om het probleem op te lossen:

• Ververs de webpagina (F5 of Ctrl+R)
• Sluit andere tabbladen en applicaties om geheugen vrij te maken
• Verlaag het schuifje 'Detail' rechts bovenin het scherm. Er zijn dan minder objecten zichtbaar maar het maakt de applicatie stabieler. Mogelijk zie je vanuit de lucht dan tijdelijk geen gebouwen maar als je inzoomt of je VR start dan zullen de gebouwen om je heen verschijnen.

Controleer eerst of de juiste kaartlagen zijn ingeschakeld. Klik op het lagen-icoon (de stapel vierkantjes) en zet de gewenste lagen aan.

Het kan ook zijn dat je te ver bent uitgezoomd. Zoom wat verder in; gebouwen en andere objecten worden dan automatisch geladen.

Zie je nog steeds weinig of geen objecten? Controleer dan de Detail-schuifregelaar die zichtbaar is op het scherm. Staat deze op een lage detailwaarde, dan worden minder objecten geladen om de prestaties te verbeteren, vooral op langzamere apparaten en in Virtual Reality.

Schuif de regelaar naar meer detail om meer gebouwen en objecten zichtbaar te maken. Houd er wel rekening mee dat een hogere detailinstelling meer geheugen en rekenkracht vraagt. Op sommige apparaten kan dit leiden tot lagere prestaties of zelfs een crash, met name in VR.

Ja, standaard ben je ingesteld op 2 meter maar je kunt de hoogte aanpassen om een beter overzicht te krijgen van de omgeving. Je kunt dit aanpassen door in het instellingenmenu de "Headset Height (m)" aan te passen naar een andere waarde, bijvoorbeeld 1.2 meter. Je kunt ook juist een hoge waarde kiezen - bijvoorbeeld 40 meter - als je een beter overzicht wilt hebben van de omgeving.

Ja, vanaf versie 5.7 is dat mogelijk.
Klik op het lagen-icoon (stapel vierkantjes) en vervolgens op "Eigen kaartlaag toevoegen". Voer de URL in van jouw 3D tileset of kies een kaartlaag uit de diverse catalogi. De applicatie ondersteunt Cesium tilesets (implicit/explicit | b3dm, glb, i3dm, cmpt). Zorg ervoor dat de 3D tileset CORS (Cross-Origin Resource Sharing) ondersteunt, anders kan deze webapplicatie de tileset niet laden. De URL moet verwijzen naar het tileset.json bestand van de 3D tileset.

Cross-Origin Resource Sharing (CORS) is een beveiligingsfunctie in webbrowsers die bepaalt of een webapplicatie bronnen (zoals 3D tilesets) van een ander domein mag laden. De host moet expliciet toestemming geven door bepaalde HTTP-headers in te stellen. 3dtilesnederland.nl ondersteunt CORS voor al haar 3D tilesets en daarom kunnen deze tilesets zonder problemen worden geladen in deze webapplicatie.

Het Open Urban Platform (officiële naam 'Clearly.Hub') is een initiatief van Future Insight dat een centrale catalogus biedt voor stedelijke data, waaronder 3D tilesets Deze catalogus maakt het gemakkelijk om beschikbare datasets te ontdekken en te integreren in toepassingen zoals deze webapplicatie. Je kunt direct vanuit deze webapplicatie bladeren door de catalogus van het Open Urban Platform en 3D tilesets toevoegen aan jouw ervaring.

PDOK (Publieke Dienstverlening Op de Kaart) is een initiatief van de Nederlandse overheid dat een centrale toegang biedt tot geografische data en diensten. PDOK maakt het gemakkelijk om beschikbare datasets te ontdekken en te integreren in toepassingen zoals deze webapplicatie. Je kunt direct vanuit deze webapplicatie bladeren door de catalogus van PDOK en 3D tilesets toevoegen aan jouw ervaring.

Organisaties zoals gemeenten en provincies zijn bezig met het maken van 3D modellen van hun gebieden. Deze 3D modellen worden steeds vaker als 3D tilesets gepubliceerd. In deze webapplicatie zijn enkele van deze 3D modellen toegevoegd. Zo is Rotterdam toegevoegd vanwege de hoge kwaliteit van de 3D gebouwen. Nederlandse gemeenten zoals Breda, Zaanstad en Almere zijn afkomstig van 3dtilesnederland.nl evenals de BGT bomen.

Ja, deze website werkt op moderne smartphones en tablets. Voor Augmented Reality (AR) heb je een Android apparaat nodig met Chrome of Edge browser. IOS apparaten ondersteunen nog geen AR via Safari. Je kunt echter de bèta Mozilla WebXR viewer downloaden en installeren op jouw apparaat om AR te gebruiken op iOS.

Augmented Reality (AR) werkt door de camera van je apparaat te gebruiken om de echte wereld te zien, de 3D modellen worden daar overheen gelegd. Om AR te activeren moet je wel eerst op de knop 'Mijn Locatie' klikken. Dit geeft de webapplicatie toestemming om je locatie te gebruiken en de camera te activeren. Je kunt ook een willekeurig adres opzoeken in Nederland en op de AR knop klikken. Dan krijg je een mixed reality ervaring op die locatie.

Texturen zijn afbeeldingen die op 3D objecten worden geplakt om ze er realistischer uit te laten zien. In deze webapplicatie worden texturen gebruikt voor de gebouwen en bomen om ze visueel realistischer te maken.

Een mesh is een driedimensionale weergave van een omgeving, opgebouwd uit kleine vlakken. Wanneer deze vlakken worden voorzien van foto's (texturen), ontstaat een realistisch 3D-beeld van bijvoorbeeld een stad of landschap. Je kunt vrij door deze 3D-omgeving navigeren, maar afzonderlijke objecten, zoals gebouwen en bomen, zijn meestal niet zelfstandig te selecteren of te bevragen. Een mesh is vooral geschikt om een realistische indruk van een gebied te krijgen. 3DCityTour.nl richt zich daarnaast vooral op afzonderlijke 3D-objecten, zoals gebouwen, bomen en ondergrondse infrastructuur. Deze objecten kunnen eigen eigenschappen bevatten en afzonderlijk worden weergegeven, geselecteerd en onderzocht.

Kleuren thema's en colorMaps worden gebruikt om de visuele weergave van 3D objecten aan te passen. Datasets zoals 3D gebouwen, 2D kaartlagen maar ook colorMaps kunnen door iedereen gemaakt worden en vervolgens toegevoegd worden als laag aan deze webapplicatie. Alle datasets kunnen, indien gewenst, aangeboden worden via het Open Urban Platform. Een voorbeeld kun je hier vinden: ColorMap Template. Een goed voorbeeld van een kleuren thema is de Energielabels ColorMap waarbij gebouwen een kleur krijgen op basis van hun energielabel.

Ja, je kunt een Google Cardboard of een vergelijkbare eenvoudige VR-bril gebruiken. Zorg ervoor dat je telefoon goed in de bril past en dat de lenzen schoon zijn voor de beste ervaring. Klik in het menu op het icoon 'Cardboard' om de weergave aan te passen voor gebruik met een Google Cardboard. Om je telefoonscherm optimaal te benutten, kun je de optie 'Volledig scherm' / 'Knoppen verbergen' in je browser inschakelen.

Niet alle browsers ondersteunen WebXR. Voor de beste ervaring wordt aanbevolen om Google Chrome of Microsoft Edge te gebruiken. Safari op iOS ondersteunt momenteel geen AR via WebXR. Je kunt echter de bèta Mozilla WebXR viewer downloaden en installeren op jouw apparaat om AR te gebruiken op iOS.

Dat is normaal. Om de website snel en soepel te laten werken, worden 3D-objecten niet allemaal tegelijk geladen. Eerst worden de objecten in de directe omgeving geladen. Naarmate je verder inzoomt of je verplaatst, verschijnen automatisch meer gebouwen, bomen en andere objecten.

Met de Detail-schuifregelaar op het scherm kun je zelf bepalen hoeveel detail er wordt geladen. Schuif de regelaar naar meer detail om meer objecten tegelijk zichtbaar te maken. Houd er wel rekening mee dat een hogere detailinstelling meer geheugen en rekenkracht vraagt. Op langzamere apparaten of in Virtual Reality kan dit de prestaties beïnvloeden.

Ja, je kunt de zonpositie en intensiteit aanpassen via het instellingenmenu. Hiermee kun je de lichtomstandigheden in de 3D omgeving veranderen om verschillende sferen te creëren.

Ja, er is een schaduwanalyse-functie beschikbaar in het instellingenmenu. Hiermee kun je de schaduwen in de 3D omgeving simuleren op basis van de positie van de zon. Deze functie kan nuttig zijn voor het visualiseren van de impact van gebouwen op zonlicht en schaduw in stedelijke omgevingen.

Ja, we gebruiken cookies en caching om de prestaties van de webapplicatie te verbeteren en om jouw voorkeuren te onthouden. Cookies zijn kleine tekstbestanden die op jouw apparaat worden opgeslagen en die informatie bevatten over jouw gebruik van de site. Caching slaat bepaalde gegevens tijdelijk op jouw apparaat op, zodat de site sneller kan laden bij volgende bezoeken. Je kunt cookies en caching uitschakelen in jouw browserinstellingen, maar dit zal de functionaliteit van de site beïnvloeden.

In de instellingen van de webapplicatie is er een optie om caching in of uit te schakelen.
Caching helpt om eerder geladen 3D objecten op te slaan op jouw apparaat, zodat ze sneller kunnen worden weergegeven bij volgende bezoeken.
Schakel caching in voor een betere prestatie, vooral als je vaak dezelfde gebieden bezoekt. Houdt er rekening mee dat caching opslagruimte op jouw apparaat gebruikt en dat het soms nodig kan zijn om de cache te wissen als je problemen ondervindt met verouderde gegevens. Een aanbieder van een 3D tileset kan een nieuwe set ter beschikking hebben gesteld met vernieuwde data. In dat geval moet je de cache wissen om de nieuwe data te kunnen zien.

Dakoriëntatie

Dit is een eenvoudige maar belangrijk aspect van de zonpotentie analyse. Daken die naar het zuiden zijn gericht, ontvangen doorgaans meer zonlicht dan daken die naar het noorden zijn gericht. Daken georienteerd op het zuid zijn rood en warm gekleurd, terwijl daken georienteerd op het noorden blauw en koel gekleurd zijn.
Je kunt de zonpotentie analyse activeren via het instellingenmenu en de resultaten worden weergegeven in de 3D omgeving.

Hespul

De zonpotentie analyse is een functie waarmee je kunt zien hoeveel zonlicht een bepaald dakvlak ontvangt. Deze analyse kan nuttig zijn voor het beoordelen van de geschiktheid van locaties voor zonnepanelen. De analyse is gebaseerd op de tabel van Hespul. De tabel bevat wetenschappelijk aangetoonde gegevens over de hoeveelheid zonlicht die verschillende dakvlakken ontvangen, afhankelijk van hun oriëntatie en hellingshoek. Hoe hoger de waarde in de tabel, hoe meer zonlicht het dakvlak ontvangt en hoe geschikter het is voor zonnepanelen. Op het internet zijn diverse bronnen te vinden over de Hespul tabel en de zonpotentie analyse.

Soms zijn kaartlagen uitgeschakeld omdat ze afhankelijk zijn van andere lagen. Kleurenthema's zijn gekoppeld aan specifieke datasets en kunnen niet worden gebruikt zonder de bijbehorende 3D objecten. Als een kaartlaag niet zichtbaar is dan kun je op het gele waarschuwingsteken klikken om te zien welke lagen nodig zijn om de kaartlaag zichtbaar te maken. Voorbeeld, een ColorMap voor energielabels kan alleen worden gebruikt als de 3D gebouwenlaag is ingeschakeld. Voor 2D lagen is de aanwezigheid van het terrain een vereiste.

Sommige functies zijn uitgeschakeld omdat ze afhankelijk zijn van andere instellingen of lagen. De functie 'Randen van 3D objecten' kan alleen ingeschakeld worden als de 3D objectenlaag het inkleuren van de objecten ondersteunt. Als een functie niet beschikbaar is, kun je op het gele waarschuwingsteken klikken om te zien welke instellingen of lagen nodig zijn om de functie te activeren.

Controleer eerst of je het juiste terreinmodel gebruikt. 3DCityTour.nl bevat meerdere terreinmodellen, waaronder modellen voor specifieke steden of gemeenten en een landelijk terreinmodel.

Soms sluiten gebouwen en andere 3D-objecten niet goed aan op het terrein. Dit kan komen door verschillen in nauwkeurigheid, actualiteit of de gebruikte hoogtereferentie.

De aarde is niet rond!

De aarde is geen perfecte bol. Om locaties en hoogten nauwkeurig vast te leggen, gebruiken we verschillende modellen van de aarde.

Twee belangrijke begrippen zijn de ellipsoïde en de geoïde.

• Ellipsoïde

  Een ellipsoïde is een wiskundige benadering van de vorm van de aarde: een enigszins afgeplatte bol. De WGS84-ellipsoïde wordt onder andere gebruikt bij satellietnavigatie en geografische coördinatensystemen.

• Geoïde

  De geoïde is een theoretisch oppervlak dat ongeveer overeenkomt met het gemiddelde zeeniveau, doorgetrokken onder het land. Door verschillen in de zwaartekracht heeft dit oppervlak een onregelmatige vorm.

Wat betekent dit voor Nederland?

In Nederland worden hoogten doorgaans uitgedrukt ten opzichte van het Normaal Amsterdams Peil (NAP). NAP is niet precies hetzelfde als de geoïde, maar beide zijn gerelateerd aan een fysisch hoogtereferentievlak.

De WGS84-ellipsoïde ligt in Nederland ongeveer 40 tot 46 meter boven het NAP-referentievlak. Daardoor kan dezelfde locatie een heel andere hoogtewaarde hebben, afhankelijk van de gebruikte hoogtereferentie.

Waarom zweven gebouwen soms boven het terrein?

Stel dat een gebouw een hoogtepositie heeft die is vastgelegd ten opzichte van NAP, terwijl het terreinmodel ellipsoïdische hoogten gebruikt.

Als deze gegevens zonder de juiste hoogteomzetting worden gecombineerd, kan het gebouw tientallen meters te hoog of te laag worden weergegeven.

Dit betekent niet noodzakelijk dat het gebouw of terreinmodel onjuist is. De gegevens gebruiken mogelijk alleen een andere hoogtereferentie.

Welke hoogtereferentie gebruikt 3DCityTour.nl?

De geografische brongegevens in 3DCityTour.nl zijn standaard gebaseerd op het Nederlandse coördinatenstelsel RD New + NAP (EPSG:7415). Dit geldt bijvoorbeeld voor de oorspronkelijke hoogtegegevens van 3DBAG. Daarnaast kunnen via de beschikbare catalogi ook externe 3D-modellen en datasets worden toegevoegd. Deze kunnen gebruikmaken van andere coördinatenstelsels.

Andere gegevensbronnen kunnen ellipsoïdische hoogten gebruiken, bijvoorbeeld volgens WGS 84 (EPSG:4979).

Bij het combineren van terreinmodellen en 3D Tilesets is het daarom belangrijk dat de hoogtegegevens correct op elkaar zijn afgestemd.

Goed om te weten: het wisselen van terreinmodel kan helpen wanneer gebouwen niet goed aansluiten. Als de oorzaak een verschil in hoogtereferentie is, kan een correcte hoogteomzetting nodig zijn.

Ja, vanaf versie 7.5 is het mogelijk om objecten toe te voegen en te verplaatsen in de 3D omgeving. Een collectie van objecten kan worden opgeslagen als project. Je kunt een project lokaal opslaan op jouw apparaat, uitwisselen via een bestand of in de cloud.

Een project is een verzameling van objecten en instellingen die je hebt toegevoegd of aangepast in de 3D-omgeving van 3DCityTour.nl. Met projecten kun je jouw werk bewaren, delen en later opnieuw openen om verder te bewerken.

Welke soorten projecten zijn er?

3DCityTour.nl ondersteunt twee soorten projecten:

• Speldenprojecten
  Hiermee kun je locaties op de kaart markeren met spelden. Aan iedere speld kun je informatie toevoegen, zoals een titel en een beschrijving.
• Projecten met 3D-objecten
  Deze projecten bevatten 3D-objecten die je aan de omgeving hebt toegevoegd. Je kunt hiervoor objecten uit de algemene 3D-objectenbibliotheek gebruiken, maar ook je eigen 3D-objecten.

Hoe kun je een project opslaan?

Er zijn verschillende manieren om jouw projecten te bewaren:

• Lokaal opslaan

  Je project wordt opgeslagen op je eigen apparaat, in de lokale opslag (localStorage) van je browser. Je kunt het later opnieuw openen om verder te werken.

  Let op: lokale projecten kunnen verloren gaan wanneer je de browsergegevens of lokale opslag wist. Ze zijn bovendien niet automatisch beschikbaar op andere apparaten of in andere browsers.

• Exporteren naar een bestand

  Je kunt een project exporteren als JSON-bestand. Dit bestand kun je op je apparaat bewaren, als back-up gebruiken of met anderen delen, bijvoorbeeld via e-mail.

  Door het JSON-bestand later weer te importeren, kun je het project opnieuw openen en verder bewerken.

• Opslaan in de cloud

  Met cloudopslag bewaar je jouw projecten online. Wanneer je bent ingelogd, kun je jouw opgeslagen projecten vanaf verschillende apparaten openen en verder bewerken.

  Je kunt projecten in de cloud opslaan, beheren en delen met andere gebruikers.

Projecten delen met anderen

Projecten die in de cloud zijn opgeslagen, kun je delen met andere gebruikers.

• Individueel delen: deel een project met een specifieke gebruiker door diens e-mailadres op te geven.
• Delen met een groep: maak een groep aan en deel projecten met meerdere gebruikers tegelijk.

Draco-compressie is een technologie voor het comprimeren van 3D-geometrie. Hiermee kan de bestandsgrootte van 3D-modellen aanzienlijk worden verkleind, zonder dat dit ten koste hoeft te gaan van de zichtbare kwaliteit.

Draco is ontwikkeld door Google en wordt onder andere toegepast bij 3D-modellen en 3D Tiles.

Wat zijn de voordelen?

• Kleinere bestanden: 3D-geometrie neemt minder opslagruimte in beslag.
• Minder dataverkeer: er hoeven minder gegevens te worden gedownload, wat vooral bij grote 3D-modellen en 3D Tilesets voordelig kan zijn.
• Behoud van visuele kwaliteit: met geschikte compressie-instellingen blijft het kwaliteitsverlies doorgaans beperkt.

Waar moet je rekening mee houden?

Draco comprimeert de geometrie van een 3D-model, zoals de posities van hoekpunten en andere geometrische eigenschappen. Texturen (afbeeldingen) worden hiermee niet gecomprimeerd.

Het decoderen van gecomprimeerde geometrie kost extra verwerkingstijd. Daardoor leidt Draco-compressie niet in alle situaties automatisch tot sneller laden.

Ondersteuning door 3D-viewers

Let op: de 3D-viewer waarin je de gecomprimeerde 3D Tileset wilt bekijken, moet Draco-compressie ondersteunen.

Niet iedere 3D-viewer of softwaretoepassing ondersteunt deze compressietechnologie. Controleer daarom vooraf of de viewer waarmee je de 3D Tileset wilt gebruiken geschikt is voor Draco-gecomprimeerde geometrie.

Ja, je kunt jouw 3D Tileset bekijken en testen in Cesium Sandcastle . Dit is een interactieve ontwikkelomgeving voor CesiumJS.

Hoe werkt het?

1. Open Cesium Sandcastle .
2. Kopieer onderstaande voorbeeldcode met de knop Kopieer code.
3. Vervang de bestaande JavaScript-code in Sandcastle door het gekopieerde voorbeeld.
4. Vervang URL_VAN_JOUW_3D_TILESET door de publieke URL van jouw tileset.json.
5. Klik op Run om jouw 3D Tileset te laden en te bekijken.

Waar vind ik de URL van mijn 3D Tileset?

De publieke URL van jouw 3D Tileset vind je in het venster Cloud project opslaan van 3DCityTour.nl. Zorg ervoor dat de optie 3D Tiles publiek beschikbaar maken is ingeschakeld.

Heb je wijzigingen aangebracht in jouw project? Dan kun je met 3D Tiles bijwerken de gepubliceerde 3D Tileset opnieuw genereren.

Bekijk de voorbeeldcode voor Cesium Sandcastle

Kopieer code

            const viewer = new Cesium.Viewer("cesiumContainer", {
                animation: false,
                baseLayerPicker: false,
                fullscreenButton: true,
                vrButton: false,
                geocoder: true,
                homeButton: false,
                infoBox: false,
                selectionIndicator: true,
                timeline: false,
                shadows: false,
                navigationHelpButton: false,
                navigationInstructionsInitiallyVisible: true,
                scene3DOnly: true,
                shouldAnimate: false,
                baseLayer: new Cesium.ImageryLayer(
                    new Cesium.UrlTemplateImageryProvider({
                        url: "https://{s}.tile.openstreetmap.org/{z}/{x}/{y}.png",
                        maximumLevel: 19
                    })
                ),
                terrainProvider: await Cesium.CesiumTerrainProvider.fromUrl(
                    "https://www.nederlandin3d.nl/viewer/datasource-data/882a9596-4d32-479a-a130-33cfbc713696",
                    {
                        requestVertexNormals: true
                    }
                )
            });

            viewer.scene.globe.depthTestAgainstTerrain = true;

            // Activeer de 3D Tiles Inspector
            viewer.extend(Cesium.viewerCesium3DTilesInspectorMixin);

            try {

                // Laad jouw 3D Tileset
                const tileset = await Cesium.Cesium3DTileset.fromUrl(
                    "URL_VAN_JOUW_3D_TILESET"
                );

                viewer.scene.primitives.add(tileset);

                // Breng de tileset automatisch in beeld
                await viewer.flyTo(tileset);

            } catch (error) {

                console.error(`Error loading tileset: ${error}`);

            }

              

Voorbeeld in Cesium Sandcastle

Ja! 3DCityTour.nl ondersteunt open standaarden waarmee je geografische informatie en 3D-modellen kunt uitwisselen met andere toepassingen.

Hiervoor maken we gebruik van standaarden van het Open Geospatial Consortium (OGC). Deze internationale organisatie ontwikkelt afspraken die ervoor zorgen dat geografische gegevens door verschillende softwaresystemen kunnen worden gebruikt.

Speldenprojecten en GeoJSON

Met een speldenproject kun je locaties op de kaart markeren en voorzien van informatie, zoals een titel en een beschrijving.

Deze geografische informatie kun je uitwisselen via GeoJSON. Dit is een open bestandsformaat voor geografische gegevens, zoals punten, lijnen en vlakken.

Hierdoor kun je de locaties en bijbehorende informatie ook gebruiken in andere kaarttoepassingen die GeoJSON ondersteunen.

3D-projecten en OGC 3D Tiles

Een project met 3D-modellen bevat objecten die je hebt toegevoegd aan de 3D-omgeving.

Je kunt deze modellen publiceren als een OGC 3D Tileset. 3D Tiles is een open standaard voor het efficiënt beschikbaar stellen en weergeven van grote hoeveelheden 3D-geometrie.

Een gepubliceerde 3D Tileset krijgt een eigen URL. Via deze URL kunnen andere geschikte 3D-viewers de modellen laden en weergeven.

De ontvangende viewer moet uiteraard wel de gebruikte versie en eventuele compressie van 3D Tiles ondersteunen.

Wat is het verschil?

• Een project: gebruik je om jouw werk binnen 3DCityTour.nl op te slaan, te openen en verder te bewerken.
• GeoJSON: gebruik je om geografische locaties en bijbehorende informatie uit te wisselen.
• OGC 3D Tiles: gebruik je om 3D-modellen beschikbaar te stellen voor andere 3D-viewers.

Goed om te weten: bij het uitwisselen via GeoJSON of 3D Tiles worden niet automatisch alle projectspecifieke instellingen en bewerkingsmogelijkheden van 3DCityTour.nl overgenomen.